ΟΙ ΖΩΝΤΑΝΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΣΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
Γράφει : Ο Δημήτριος Μητρόπουλος Αντ/γος ε.α. Επιτ. Υπαρχηγός. ΕΛ.ΑΣ. Πτυχ. Νομικής και Δημ. Δικαίου και Πολ. Επιστημών Νομικής Σχολής Αθηνών. Συγγραφέας, Μέλος της Ένωσης Μεσσηνίων Συγγραφέων
Στο φυσικό περιβάλλον, με την τόσο μεγάλη ποικιλία διαφορετικών συνθηκών (θερμοκρασία, υγρασία, φωτοπερίοδος, σύσταση εδάφους και νερού), παρατηρείτε μια πληθώρα ζωντανών οργανισμών που ζουν, αναπτύσσονται και αναπαράγονται σ ‘ αυτό.
Και είναι πολύ εντυπωσιακό το πλήθος των διαφορετικών οργανισμών που επιβιώνουν σε κάθε συγκεκριμένο βιότοπο, οι οποίοι, αν και αποτελούνται από διαφορετικές δομές και επιμελούν διαφορετικές λειτουργίες, καταφέρνουν να επιβιώσουν, αναπτύσσοντας μεταξύ τους ποικίλες σχέσεις : αναπαραγωγικές, τροφικές, συμβιωτικές, ανταγωνιστικές, παρασιτικές.
Πρόκειται για μια θαυμαστή συνύπαρξη και αλληλεπίδραση έμβιων και άβιων παραγόντων σε κάθε οικοσύστημα, σε κάθε βιότοπο, η οποία καταδεικνύει την ύπαρξη ενός ασύλληπτου σχεδίου, που θα πρέπει να το εμπιστεύτηκε και να το διεκπεραίωσε ένας σοφός δημιουργός, με κυρίαρχο το φαινόμενο της ζωής.
Αυτή την πανέμορφη αρμονία, την ανεπανάληπτη σύνθεση εικόνων σε όλα τα φόντα της φύσης, με πρωταγωνιστές τους βιολογικούς οργανισμούς, φθείρει και καταστρέφει – άλλοτε ηθελημένα και άλλοτε όχι – ο άνθρωπος με τις αλόγιστες παρεμβάσεις του.
Και ενώ δεν μπορούμε να φτιάξουμε, ούτε τον απλούστερο ζωντανό οργανισμό, (π.χ κάποιο μονοκύτταρο), ενώ δεν μπορούμε να ορίσουμε τι είναι η ζωή (στη βιολογία δεν υπάρχει ορισμός ζωής), θεωρούμε, ότι όλα μας περιβάλλουν, μας ανήκουν, πως μπορούμε να τα διαχειριστούμε, όπως εμείς θέλουμε.
Και ενώ όλα αυτά τα έμβια όντα, δημιουργήθηκαν από τον Θεό για εμάς, για να τα απολαμβάνουμε και να συνυπάρχουμε – βεβαίως από θέση ισχύος – όμως δεν μας δόθηκε η “ελευθερία”, να τα καταστρέφουμε και να τα εξαφανίζουμε.
Το φαινόμενο της ζωής είναι τόσο μοναδικό και εντυπωσιακό, είτε αυτό παρατηρείται σε απλούς μονοκύτταρους οργανισμούς, είτε σε πολυκύτταρους. Το πως μπορεί και επιβιώνει επιτυχώς ένας μονοκύτταρος οργανισμούς, που είναι αναγκασμένο το μοναδικό του κύτταρο να πραγματοποιεί σωστά, την κάθε στιγμή της ζωής του τη λειτουργία που πρέπει (εννοείτε ότι μπορεί να κάνει όλες τις λειτουργίες, είναι αυτοδύναμο και ολοδύναμο) και να διαγωνίζεται με ένα απλό μεν, αλλά τόσο σοφό διαίρεσης του, είναι κάτι που το καταγράψουμε με έκσταση, χωρίς να μπορούμε να το αντιγράψουμε ,να το φτιάξουμε από μόνοι μας Ούτε καν ένα κύτταρο.!
Ακόμη πιο εντυπωσιακή βέβαια είναι η επιβίωση και διαιώνιση ενός πολυκύτταρου οργανισμού, του οποίου τα τρισεκατομμύρια κύτταρα συνεργάζονται και συντονίζονται κάθε στιγμή της ζωής του, με απόλυτη ακρίβεια, χάρη στη δράση συγκεκριμένων μορίων, που δρουν σε χρόνους ελάχιστους (συνήθως σε εκατοστά ή χιλιοστά του δευτερολέπτου).
Για παράδειγμα όλες οι χημικές αντιδράσεις σε όλους τους ζωντανούς οργανισμούς γίνονται από ειδικές πρωτεΐνες, τα ένζυμα, τα οποία λειτουργώντας ως βιοκαταλύτες, μπορούν να τις επιταχύνουν μέχρι εκατό εκατομμύρια φορές!
Έτσι π.χ. το ένζυμο καταλάση μπορεί να διασπάσει 100.000 μόρια H 202 (το υπεροξείδιο του υδρογόνου είναι ένα πολύ τοξικό μόριο) το δευτερόλεπτο, ενώ μια άλλη – συγκεκριμένη – χημική αντίδραση που για να ολοκληρωθεί σε ένα εργαστήριο απαιτεί τριάντα δύο μήπως νες, μέσα μας γίνεται σε περίπου ένα λεπτό.
Όλοι οι οργανισμοί μονοκύτταροι και πολυκύτταροι διέπονται από μια τελεονομία (τέλος – σκοπός), (Νόμος – κανόνας), ο καθένας από τη δική του, που είναι τόσο ακριβείς, τόσο σοφή και πραγματοποιείται με τόση ακρίβεια, που ακόμα και σήμερα, δεν μπορούμε να την ερμηνεύουμε επαρκώς.
Την παρατηρούμε και την θαυμάζουμε! Πως εξηγείται η ζωή κάθε πολυκύτταρου οργανισμού (φυτικού, ζωικού, ανθρώπου) ξεκινάει από ένα και μόνο πρώτο κύτταρο, το ζυγωτό, (που είναι το γονιμοποιημένο ωάριο), το οποίο καθώς διαιρείται προκύπτουν τα πρώτα εμβρυϊκά κύτταρα, που είναι πανομοιότυπα, αλλά από κάποια διαίρεσή τους και μετά κάποια, – πολύ συγκεκριμένα – αρχίζουν να ξεχωρίζουν, να διαφοροποιούνται, γιατί εκφράζουν διαφορετικά γονίδια, ενώ έχουν όλα το ίδιο γενετικό υλικό;
Πως καταλαβαίνουν ποια κύτταρα – προφανώς τα σωστά – θα πρέπει να ξεχωρίσουν και να εκφράσουν συγκεκριμένα γονίδια- προφανώς τα σωστά – για να αρχίσει τη σωστή στιγμή, μετά από συγκεκριμένη διαίρεση, η σωστή οργανογένεση – διάπλαση του σώματος του νέου ατόμου; Και αυτό να επαναλαμβάνεται συνεχώς, με στατιστική απίθανη επιτυχία;
Και τα δικά μας χαρακτηριστικά μας είναι περισσότερο οικεία, Πολλά απ’ αυτά είναι πραγματικά αδιανόητα! Τα περίπου 100 τρισεκατομμύρια κύτταρα ενός ενήλικα ανθρώπου συντονίζονται από τον εγκέφαλό μας, ο οποίος λειτουργεί με ασύλληπτες ταχύτητες : τα μηνύματα που φθάνουν και φεύγουν, η επεξεργασία τους, η αποθήκευσή τους, οι συνειρμοί που πρέπει να γίνουν ανάμεσα στα διάφορα κέντρα του συμβαίνουν συνεχώς, σε απίθανα μικρούς χρόνους, ενώ εμείς συνειδητοποιούμε ελάχιστα από αυτά. Τα υπόλοιπα, ενώ δεν μπορούμε να τα ελέγξουμε γίνονται με απόλυτη ακρίβεια.
Επίσης τα κύτταρά μας, για να παραμένουν ζωντανά και λειτουργικά θα πρέπει να υποστηρίζονται από το κυκλοφοριακό μας σύστημα : Η καρδιά μας χτυπάει 100.000 φορές την ημέρα και αντλεί μεταφέρει 13.000 λίτρα αίμα (συνολικά έχουμε 5 με 5, 5 λίτρα αίμα) σε αιμοφόρα αγγεία (αρτηρίες αρτηρίδια, φλέβες, φλεβίδια, τριχοειδή), συνολικού μήκους 80 με 100.000 χιλιάδων χιλιομέτρων (περίπου το 1/4 της απόστασης γης σελήνης, μέσα στο σώμα κάθε ανθρώπου!!!, γιατί πρέπει να μεταφέρουν τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά και στα 100 τρισεκατομμύρια κύτταρά μας (και να πάρουν βέβαια απ’ αυτά τα άχρηστα, για να τα οδηγήσουν στα όργανα που πρέπει, ώστε να αποβληθούν). Οι αριθμοί και οι ταχύτητες ζαλίζουν!
Όσο εντυπωσιακός είναι ο μικρόκοσμος (πλανήτες, γαλαξίες), άλλο τόσο – αν όχι ακόμη περισσότερο – είναι και ο μικρόκοσμος (κύτταρα). Η σοφία και η αρμονία της δημιουργίας μας ξεπερνάει. Δεν μπορούμε να τη συλλάβουμε, ούτε καν να την πλησιάσουμε. Παρατηρώντας την, όμως, οφείλουμε να τη σεβόμαστε και να δοξολογούμε τον πάνσοφο δημιουργό της.
Πηγή : Περιοδικό “η Δράση μας. Γράφει, ο Σπύρος ΝΙΚΟΛΟΥΖΟΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ”.
Ημ/νία γραφής : 9/8/2025
Με εκτίμηση
Δημήτριος Μητρόπουλος
