ΑΓΙΟΣ ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ (Ο ΕΘΝΑΠΟΣΤΟΛΟΣ)-Ο ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ
Γράφει : Ο Δημήτριος Μητρόπουλος Αντ/γος ε.α. Επιτ. Υπαρχηγός. ΕΛ.ΑΣ. Πτυχ. Νομικής και Δημ. Δικαίου και Πολ. Επιστημών Νομικής Σχολής Αθηνών. Συγγραφέας, Μέλος της Ένωσης Μεσσηνίων Συγγραφέων
Γράφει : Ο Δημήτριος. Μητρόπουλος. Άντισ/γος ε.α., Επιτ. Υπαρ/γός. ΕΛ.ΑΣ., Πτυχ. Νομικής – Δημ. Δικαίου και Πολ. Επιστημών Παν. Αθηνών – Συγγραφέας – Μέλος της Ένωσης, Μεσσηνίων Συγγραφέων.
Ο ψυχισμός του ανθρώπου είναι ένα σύνολο που διαφοροποιείται και εξελίσσεται ολικά και δυναμικά, κάτω από την επίδραση διαφόρων ερεθισμάτων εξωτερικών και εσωτερικών, πνευματικών και υλικών , βιολογικών και ψυχολογικών , ατομικών και κοινωνικών.
Επομένως η διδασκαλία μπορεί να επιδράσει δυναμικά, όχι μόνο σε κάποιο μέρος του ψυχισμού του διδασκομένου, αλλά πάνω σε όλη την προσωπικότητά του.
Έχοντας υπόψη αυτή την ψυχοπαιδαγωγική αρχή ο ΠΑΤΡΟ – ΚΟΣΜΑΣ “επέβαλλε” δυναμικά τη διδαχή του, στους ακροατές, ώστε να επηρεάσει την όλη προσωπικότητά τους, με την συνάντηση όλων των ικανοτήτων τους και το “ξύπνημα” δυνάμεων τους, εσωτερικών – συγκινησιακών.
Ήθελε να “ξυπνήσει” κάθε περιοχή της προσωπικότητας του μαθητή, τη γνωστική, συναισθηματική , ψυχοκινητική και αντιληπτική.
Ιδιαίτερα απευθύνεται στην συναισθηματική περιοχή, όπου το άτομο συνειδητοποιεί και κατόπιν αποδέχεται κάποιες αρχές, θέσεις, διαθέσεις, που θα στηρίξουν τις αξίες του και θα κατευθύνουν τη συμπεριφορά του.
Η διδασκαλία θεωρείται σαν αποτέλεσμα αλληλεπίδρασης, Διδασκάλου κα διδασκομένου, αλλά και ερεθισμάτων του περιβάλλοντος.
Ο δάσκαλος επιδρά με την άσκηση του ρόλου του, με την έκφραση της προσωπικότητάς του και με τις ικανότητες που διαθέτει.
Ο ΠΑΤΡΟ – ΚΟΣΜΑΣ, ο δάσκαλος, ως άνθρωπος, ως πηγή της παιδείας είναι στην ΠΡΩΤΗ ΓΡΑΜΜΗ.
Γνώριζε, την ψυχική ποιότητα του ακροατή και είχε τη δύναμη να προσαρμόζει το λόγο του. Η προσωπικότητά του ασκούσε μεγάλη επίδραση. Τα άτομα που άκουγαν τις διδαχές του ήταν χιλιάδες κατά τις μαρτυρίες εχθρών και φίλων. Στις πόλεις που έμπαινε δημιουργούσε ξεσηκωμό και προκαλούσε ενθουσιασμό. Στη Πάργα όταν έμπαινε στην πόλη, άρχισαν να σημαίνουν οι καμπάνες όλων των εκκλησιών και βγήκαν να τον προϋπαντήσουν όλοι, ιερείς, άνδρες, γυναίκες και παιδιά.
“Πρέπον και εύλογο είναι, αδελφοί μου, ένας διδάσκαλος όταν θέλει να διδάξει, να εξετάζει πρώτον τι ακροατές έχει. Ομοίως και οι ακροαταί να εξετάζουν τι δάσκαλος είναι. Κι εγώ αδελφοί μου, όπου αξιώθηκα και εστάθηκα εις αυτόν τον άγιον τόπον, τον αποστολικόν, διά την ευσπλαχνία του Χριστού μας, εξέταζα πρώτον διά λόγου σας”.
Ο ΠΑΤΡΟ – ΚΟΣΜΑΣ, όπως και ο Ελβετός παιδαγωγός pesta – lozzi, στηρίζει τη διαδικασία της αγωγής, κατά κύριο λόγο στις σχέσεις του δασκάλου – μαθητή. Αυτές τις σχέσεις τις θεμελιώνει στην αγνή και ανιδιοτελή αγάπη.
Η μεθοδική πορεία της διδασκαλίας του ΠΑΤΡΟ – ΚΟΣΜΑ έχει όλα τα χαρακτηριστικά της έντεχνης διδασκαλίας.
Υπάρχει κάποιο σχέδιο με αρχή, μέση, τέλος. Χωρίζει το μορφωτικό υλικό σε μέρη, του δίνει την κατάλληλη μορφή, το τοποθετεί από μεθοδολογική άποψη μέσα σ’ ένα σχέδιο, σε μια πορεία. Οι χαρακτηριστικές λεπτομέρειες που χρησιμοποιεί, η πρωτοτυπία, η ελευθερία στις ενέργειες και η προσωπική του σφραγίδα, τον καθιστούν δάσκαλο δημιουργό.
Ο σκοπός της διδασκαλίας του, ήταν συγκεκριμένος και σαφής. Επεδίωκε να συντελέσει στην τόνωση του εθνικού φρονήματος και στην ενεργοποίηση των ψυχικών ειδικά λειτουργιών των υποδούλων. Ακόμη στην εξασφάλιση της ενεργητικής ετοιμότητας απέναντι στη γνώση πάνω σε όλα τα θέματα που μπορούσαν να τους απασχολήσουν. Ο σκοπός του είχε μακροπρόθεσμες προβλέψεις και ήξερε τι ακριβώς ήθελε να πετύχει.
Έτσι θα μπορούσε εύκολα να πεισθεί για την αναγκαιότητα των γραμμάτων και να συστήσει “σχολείον ελληνικόν να μανθάνουν τα παιδιά γράμματα”.
Η διδασκαλία έπρεπε να συντελέσει στην ανάπτυξη και ολοκλήρωση μιας προσωπικότητας ελεύθερης και δυνατής , που θα τολμούσε να αντισταθεί στον “αντίχριστο, τον οποίον έχουν εις το κεφάλι τους” τον Τούρκο κατακτητή, που αφάνισε το έθνος των Ελλήνων, γκρέμισε την ελπίδα, συνετέλεσε στον ψυχικό χαλασμό και στην απενεργοποίηση και έλλειψη της ηθικής αντοχής.
Ο ΑΓΙΟΣ ΤΩΝ ΣΚΛΑΒΩΝ, αυτόν τον αφανισμό ήθελε να προλάβει. Πάλευε για την αναζωογόνηση της ελπίδας, για το ριζοβόλημα του “ποθούμενου” στην καρδιά και την φυγή των σκλάβων. Η διδασκαλία του Αγίου των σκλάβων ήταν καθαρά βιβλική.
Αναφέρει, υπαινίσσεται χωρία και παραδείγματα από την ΑΓΙΑ ΓΡΑΦΗ και Πατερική και οι ερμηνείες που δίνει σε διάφορα θέματα συχνά, στηρίζονται σε πατερικές μαρτυρίες. Εκτός όμως από Δάσκαλος και παιδαγωγός, ο ΠΑΤΡΟ – ΚΟΣΜΑΣ υπήρξε και ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΤΗΣ.
Ημ/νία γραφής : 29/7/2025
Με εκτίμηση
Δημήτριος Μητρόπουλος
